Szydłowiec

Chlewiska

Chlewiska – staropolski okręg przemysłowy hutniczo-górniczy


Chlewiska to staropolski okręg przemysłowy hutniczo-górniczy, w którym znajduje się zabytkowa Huta Żelaza z XIX w. z terenowym odziałem Muzeum Techniki w Warszawie. Jest ona unikatowym w Polsce zabytkiem techniki i jednym z nielicznych w Europie. Znajduje się tu zbudowany przez Francuzów w latach 1890 – 1892 zespół wielkopiecowy, który pracował w oparciu o węgiel drzewny i był czynny do 1940 roku. Zachowały się urządzenia takie jak: prażarki rudy, wielki piec, dmuchawy wielkopiecowe oraz urządzenie służące od transportu materiałów wsadowych do wielkiego pieca, mieszczące się w tzw. wieży wyciągowej, która działała dzięki przepompowywaniu wody. Z górnego pomostu tej wieży rozciąga się wspaniały widok na obiekty zabytkowej huty oraz okolicę.
W 2009 roku w halach huty otwarto nowe wystawy z eksponatami przeniesionymi z byłego Muzeum Przemysłu Norblin w Warszawie. Wystawa „Najbardziej popularne samochody i motocykle XX-go wieku”, a wśród eksponatów m.in.: samochód osobowy Tatra z 1933r; Polski Fiat 508 z 1938r; Fiat Topolino 500 z 1936r oraz Syrena – prototyp z lat 50-tych. Ponadto stała wystawa maszyn do obróbki skrawaniem metali i drewna.
Zwiedzając Chlewiska nie można pominąć kościoła parafialnego pod wezwaniem św. Stanisława Biskupa i Męczennika, został on zbudowany na zrębach poprzedniego kościoła,
pochodzącego z XII lub XIII wieku. Najstarsza część świątyni zbudowano w latach 1511-1512 przez Odrowążów Chlewickich, jest to prezbiterium z północną zakrystią i kaplicami. Do
najcenniejszych zabytków w kościele należą: znajdująca się w ołtarzu głównym, wykonana z lipowego drewna około 1430 roku gotycka rzeźba Matki Boskiej z Dzieciątkiem i kamienne nagrobki. Nieopodal Kościoła znajduje się cmentarz rzymsko – katolicki, który powstał w 1806 roku przy starym trakcie cysterskim: Sulejów-Wąchock i jest nadal czynną nekropolią. Bliskość miejscowych odlewni przyczyniła się do tworzenia nagrobków w różnych kształtach, krucyfiksów, tablic i ozdobnych ogrodzeń. O historycznej wartości cmentarza świadczą pomniki opatrzone datami i napisami należące do dziedziców, przemysłowców i bogatych włościan. Ponadto w powiecie szydłowieckim warto zwiedzić Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku (pałac J. Brandta, zespół podworski, zabytkowy park krajobrazowy, ogród rzeźby, stałe wystawy rzeźby współczesnej)